۳-نیتروفنول (3-Nitrophenol) یک ترکیب آروماتیک نیترو شده است که گروه نیترو در موقعیت متا نسبت به گروه فنولی قرار دارد. این ساختار، ویژگیهای الکترونی خاصی ایجاد میکند که بر واکنشپذیری و رفتار شیمیایی ماده تأثیر میگذارد. ۳-نیتروفنول یکی از مواد اولیه مهم در صنایع رنگسازی، داروسازی و سنتز ترکیبات شیمیایی پیشرفته است.
این ماده در واکنشهای آلی مانند نیتراسیون، احیا، تشکیل پیوندهای C–C و C–N، و سنتز مشتقات نیتروفنولی نقش کلیدی دارد. ۳-نیتروفنول به عنوان واسطه در تولید رنگینهها، رزینها، آنتیاکسیدانها و برخی مواد دارویی استفاده میشود.
ویژگیها و مشخصات
| ویژگی | توضیحات |
|---|---|
| نام / همنامها | 3-Nitrophenol؛ m-Nitrophenol؛ Meta-nitrophenol |
| فرمول شیمیایی | C₆H₅NO₃ |
| جرم مولی | 139.11 g/mol |
| ظاهر فیزیکی | بلور یا پودر زرد |
| نقطه ذوب | ≈ 96–98°C |
| حلالیت | محلول در اتانول، اتر و حلالهای آلی؛ حلشوندگی محدود در آب |
کاربردها
- تولید رنگینهها و مواد رنگزا
- سنتز داروها و مواد فعال زیستی
- واسطه در سنتز ترکیبات آروماتیک نیترو شده
- تحقیقات شیمی آلی و آنالیز واکنشهای الکترونکشنده
- کاربرد در رزینها و افزودنیهای صنعتی
ایمنی و نگهداری
- از تماس طولانی با پوست و چشم خودداری شود.
- در محیط خشک، خنک و دور از نور نگهداری گردد.
- در ظرف دربسته و مقاوم در برابر رطوبت ذخیره شود.
- در زمان کار از دستکش، ماسک و عینک ایمنی استفاده گردد.
نتیجهگیری
۳-نیتروفنول با کد 106794 از برند Merck یکی از ترکیبات ارزشمند در سنتز آلی و تولید رنگینهها است. پایداری مناسب، واکنشپذیری بالا و خلوص آزمایشگاهی این ماده را برای کاربردهای تخصصی در صنایع و تحقیقات علمی مناسب میسازد.
